علی هاشم ـ المیادین / مترجم علی مهتدی ـ ایران‌درجهان: حسن روحانی دوره نخست ریاست جمهوری خود را در حالی به اتمام برد که دستاوردهایش در سایه روی کار آمدن دولت جدید آمریکا کم‌رنگ شده است. می‌توان گفت که مهم‌ترین دشمن روحانی در شرایط کنونی، دستاورد نخست او یعنی توافق هسته‌ای است. برجام دو سال است که به باری سیاسی بر دوش روحانی تبدیل شده، هر چند واقعیت این است که توافق هسته‌ای نکات مثبت زیادی در همه زمینه‌ها دارد.

می‌توان گفت که از نظر روحانی، این دونالد ترامپ بود که ماه عسل توافق هسته‌ای را زهرآلود کرد، بدین ترتیب که ترامپ به توافق هسته‌ای تعرض می‌کند تا دولت جدید ایران را به دردسر بیاندازد و با به هم زدن میز بازی، برجام را تبدیل به مهم‌ترین مساله داخلی روحانی۲ کند. روحانی در دوره نخست، روابط خارجی و رفع تحریم‌ها را در اولویت قرار داده بود.

روحانی در سخنرانی مراسم تنفیذ که در حسینیه امام خمینی وابسته به بیت رهبری ایراد شد به خوبی نقشه راه خود برای سال‌های پیش رو را ترسیم کرد. وی با سخنانی دوپهلو سعی کرد تا روز نخست دوره دوم ریاست جمهوری خود را با آرامش بیشتری نسبت به دشمنان‌اش به پایان ببرد و در عین حال دل متحدانش را به دست آورده و فاصله مشخصی نیز با مخالفان نظام حفظ کرد.

در کشوری با پیچیدگی ایران اصلا آسان نیست که بدون زخم خوردن وارد رده نخست حکومت شد. جمع اضداد به مانند گرفتن آب و آتش با یک دست نیز به تنهایی کافی نیست تا از تنش جلوگیری کند. روحانی هم فردی غریبه با سیاست ایران نیست. او از زمانی که نامش حسن فریدون فرزند حاج اسدالله فریدون صاحب عطاری در شهر سرخه استان سمنان بود، در انقلاب حضور داشت. بعد از تغییر نامش ـ که نگارنده هنوز موفق به کشف دلیل‌ واقعی‌اش نشده ـ از نماینده مجلس به مرد ماموریت‌های سخت در دهه هشتاد میلادی و دبیر شورای عالی امنیت ملی در دهه نود تبدیل شد و همواره مانند سایه هاشمی رفسنجانی حرکت می‌کرد.

دلیل اصلی ذکر خلاصه‌ای از زندگی حسن روحانی این بود که بگویم وی به خوبی با تمامی پیچ و خم‌ها و موانع راه آشنایی دارد و ظرف سالیان گذشته در این مسیر پیش آمده است.

روحانی۲ از زیر عبای رفسنجانی که در ابتدای سال درگذشت، خارج شده و به دنبال جایگاه ثابتی برای خود زیر سقف جمهوری اسلامی می‌گردد که حتی بعد از خاتمه ریاست جمهوری‌اش در سال ۲۰۲۱ میلادی یا ۱۴۰۰ ایرانی باقی بماند. وی امیدوار است میراثی از خود به جا گذاشته و جریانی ایجاد کند تا از طریق آن مانند استاد و مرشدش با مرور زمان از رییس‌جمهور به سازنده روسای جمهور یا از یک فقیه به ستونی در نظام تبدیل شود. به همین دلیل وی بعد از ثبت کردن و شکل دادن به شخصیت‌اش در قلب نظام، دوره انتخابات را پشت سر گذاشته، به دشمنی‌ها پایان داده و دست دوستی به سمت کسانی دراز می‌کند که تنها چند ماه قبل در مناظرات روبه‌روی او بودند و به یکدیگر می‌تاختند.

روحانی جدید نمی‌خواهد تصویر مناظره‌های انتخاباتی از او باقی بماند. حداقل سخنرانی‌اش در روز تنفیذ که بیانگر چنین نیتی بود. این رویکرد در روز تحلیف و در برابر ده‌ها هیات خارجی از سراسر دنیا اوج خواهد گرفت تا بیانگر شروع فصلی نو باشد.

روحانی در داخل می‌خواهد از آزادی‌ها دفاع کرده و حامی جریان آزاد اطلاعات، برابری در برابر قانون، احترام به جامعه‌ای با تفاوت قومیتی، مبارزه با فقر و تورم جلوه کرده و ایران را سربلند کند. این چیزی بود که به عنوان نقشه راه ارایه کرد. با این حال وی قصد دارد قدرت‌های دفاعی کشور را بیشتر کرده و در برابر دشمنان تسلیم نشود و با جهان در چارچوب قانونی تعامل کرده و تحریم‌ها را لغو کند. به همین دلیل روحانی توضیح داد که توافق هسته‌ای از دید او نیت خیر ایران را به جهان ثابت کرده است.

روحانی از هر مناسبتی استفاده و تاکید می‌کند که مردم با نظام و رهبری بیعت کرده و مشارکت بالا در انتخابات به مفهوم رشد و بلوغ نظام است. شاید بتوان گفت که دوره دوم ریاست جمهوری به نوبه خود آزمونی برای سنجش میزان پختگی روحانی به عنوان یک سیاستمدار و جانشین رفسنجانی در ایران باشد.

سوالات زیادی در مورد دوره دوم ریاست جمهوری روحانی و رابطه او با سپاه پاسداران و دیگر مسایل مهم ایران وجود دارد. روحانی قصد ندارد از نظام فاصله گرفته یا ساز خود را بزند، به خصوص در این دوره که شرایط بین‌المللی و منطقه‌ای نیز از نظر استراتژیک به سود اوست و برعکس دیدگاه عمومی، تا حد امکان واقع‌گرایانه عمل کرده و از چارچوب نظام خارج نشده است. سیاست منطقه‌ای ایران در داخل پذیرفته شده و به شدت مورد تایید است، به خصوص که در سال‌های گذشته تهدیدات تروریستی به داخل ایران نیز کشیده شده و رویداد دو ماه قبل در مجلس ایران نیز باعث شد تا لزوم حفظ امنیت ملی و منطقه‌ای کشور قویا از طرف مردم تایید شود.

Facebooktwittergoogle_plusmailFacebooktwittergoogle_plusmail

Telegram

ترجمه و ویرایش از ایران در جهان