سرکیس نعوم ـ النهار / مترجم علی مهتدی ـ ایران‌درجهان: طرح‌های عربستان در مالدیو با مخالفت‌هایی مواجه شد. گروه «شفافیت مالدیو» که شعبه محلی سازمان «شفافیت بین‌المللی» است، از دولت این کشور خواست تا برنامه‌های خود برای ۱۹ جزیره مرجانی واقع در جنوب پایتخت را منتشر کند. این اقدام بعد از این صورت گرفت که مخالفت‌ها با سرمایه‌گذاری عربستان در مالدیو افزایش یافت و ادعا شد که فساد زیادی در این برنامه وجود دارد. یک پژوهش‌گر آسیایی می‌گوید، عربستان در سال‌های اخیر از موسسات دینی در مالدیو حمایت مالی کرده و بورس آموزشی به دانشجویانی داده که خواستار ادامه تحصیل دینی در مکه و مدینه هستند. سرمایه‌گذاری عربستان، مالدیوی‌ها را به عدم تسامح و تدین علنی تبدیل کرده است. دیگر جشن‌های عمومی و رقص مختلط با مایو در ساحل دریای مغرب مقبول مردم نیست، مگر داخل مجتمع‌های توریستی گران قیمت. بدین ترتیب سعودی‌ها موفقیت خوبی در گسترش تفکر خود بین مالدیوی‌ها کسب کردند. عربستان امروز به این نتیجه رسیده که آن اندازه در مالدیو طرفدار دارد که این کشور را به پایگاهی برای خود تبدیل کند. حداقل این چیزی‌ست که محمد نشید مخالف تبعید شده می‌گوید.

عربستان از نیروی نرمی که در مالدیو کسب کرده چه به دست می‌آورد؟

یک پژوهش‌گر آسیایی می‌گوید این کار عربستان برای این است که چین را راضی کند که ریاض «حلقه اصلی» ابتکار عمل پکن «یک کمربند، یک راه» است. وی اشاره کرد که قبل از سفر اخیر ملک سلمان به مالدیو، رییس‌جمهور چین در سال ۲۰۱۴ به این کشور سفر کرده بود و در این سفر اعلام کرد که چین قصد دارد از بخش شرقی پکن «مال» تا جنوب جزیره «هولهول» که فرودگاه بین‌المللی در آن قرار دارد، «پل دوستی» بنا کند که هزینه آن ۲۱۰ میلیون دلار می‌شود. چین هم‌چنین موافقت کرده بود که در جزیره «لامو» باند فرودگاه و بندر بسازد. این بندر قرار است «مروارید» سلسله جزیره‌های ساخت چین در جیبوتی، پاکستان و سریلانکا باشد. علاوه بر این، شهر صنعتی نزدیک به فرودگاه «عمانی» در «دقم» را نیز با هزینه ۱۰.۷ میلیارد دلار مدرن‌سازی می‌کند.

این پژوهش‌گر آسیایی می‌گوید که تمرکز پکن و ریاض بر پایگاه‌های نظامی که قصد تاسیس‌اش در آن منطقه دارند باعث نگرانی قدرت‌های منطقه‌ای مانند هند شده است. هند نگران است که «ارخبیل» کاملا به یک پایگاه نظامی بزرگ تبدیل شود. سازمان اطلاعاتی هند مدعی است که صدها مالدیوی به داعش در سوریه پیوستند و بدین ترتیب این نگرانی را ایجاد کردند که گروه‌های تروریستی در نزدیکی هند ایجاد شوند.

مخالف در تبعید می‌گوید یکی از نگرانی‌ها این است که ۱۹ جزیره مالدیوی مورد بحث در رقابت منطقه‌ای غرق شده و به توپی در دست محافظه‌کاران تندروی دو کشور درآید که عظمت عربستان و برنامه‌ریزی‌های چین را اثبات کند.

آیا عربستان توانسته چین را قانع کند که این کشور را به جای ایران به عنوان شریک اصلی خود قرار دهد؟

پژوهش‌گر آسیایی می‌گوید وزارت خارجه آمریکا قبل از سفر ملک سلمان به پکن، شرکت ZTE را به خاطر نقض تحریم ایران ۱.۱۹ میلیارد دلار جریمه کرد و مشابه این تحقیق را در مورد شرکت Huawei شروع کرده است. این اتفاق در موقع مناسب برای عربستان رخ داد. بدین ترتیب هدف سفر پادشاه عربستان به پکن (۱۵ مارس شروع شده)، بهبود روابط اقتصادی و نظامی بین دو کشور و راضی کردن چین به این موضوع است که عربستان به عنوان یک شریک منطقه‌ای برای چین از ایران مفید‌تر است. با این حال وزیر خارجه چین چند روز قبل از سفر پادشاه عربستان گفت که کشورش دوست عربستان و ایران است و هر دو کشور را تشویق به حل مشکلات‌شان از طریق مذاکرات دوستانه و برابر کرد. چین هم‌چنین پیشنهاد کرد که بین تهران و ریاض میانجی‌گری کند. منطقا امید زیادی به موفقیت چین در این میانجی‌گری نیست، چرا که عربستان و ایران رقابت شدیدی دارند و عربستان در عین حال به سیاست سخت‌گیرانه‌تر آمریکا علیه ایران امیدوار است. اضافه بر همه این‌ها، مجازات آمریکا علیه شرکت‌های چینی، رابطه این کشور با آمریکا را که به تازگی و از دوره دوم اوباما پیچیده شده بود، تنش‌آمیز می‌کند.

پژوهش‌گر آسیایی اضافه می‌کند که «چین همان‌طور که وزیر خارجه‌اش آگوست گذشته گفت، قصد دارد رابطه‌اش را با عربستان به سطح جدیدی منتقل کند.» با این حال امتیاز استراتژیک ایران در این رقابت فراگیر بر کسی پوشیده نیست تا بدین ترتیب بتوان آینده انرژی در برنامه «اوراسیا» را روشن کند. بدین ترتیب ایران برای موفقیت چین در برنامه‌های فرا قاره‌ای‌اش یک کشور اصلی و محوری است، در حالی‌ که عربستان چنین موقعیتی ندارد.

Facebooktwittergoogle_plusmailFacebooktwittergoogle_plusmail

Telegram

ترجمه و ویرایش از ایران در جهان